သီဟဟိန္း
အဂၤါေန႔၊ မတ္လ ၀၂ ရက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ၁၃ နာရီ ၅၂ မိနစ္ .
မဲေဆာက္ကေန အေရွ႕ေတာင္ဘက္ကို စက္ဘီးနဲ႔ နာရီဝက္ေက်ာ္ တနာရီနီးပါးေလာက္ နင္းလိုက္ရင္ မယ္ကု ဆိုတဲ့ ရြာၾကီးကို ေရာက္ပါၿပီ။ အဲဒီရြာၾကီးနားမွာလည္း သိုးေမႊးစက္႐ံုေတြ ရွိပါတယ္။ ဟန္ထိုင္း၊ ထိုင္းစန္း၊ ေအစီအာ၊ အက္စ္အာ စတဲ့ ႐ံုေတြပါ။ က်ေနာ္ အခုတင္ျပမွာကေတာ့ ဟန္ထိုင္း (Hang Thai Knitting) သိုးေမႊးစက္႐ံုအေၾကာင္းပါ။
စက္႐ံုရဲ႕ လိပ္စာက အမွတ္ ၆ဝ၈၊ ၇ ရပ္ကြက္ မယ္ကုရြာ ျဖစ္ပါတယ္။ စက္႐ံုစဖြင့္တာ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္ကတည္းကပါ။ စဖြင့္တဲ့အခ်ိန္တုန္းကေတာ့ အလုပ္သမား ၃ဝဝဝ ေက်ာ္ရွိပါတယ္။ လက္ရွိမွာေတာ့ အလုပ္သမား ၁၅ဝဝ ေလာက္ပဲ ရွိပါေတာ့တယ္။ မိန္းကေလးက မ်ားပါတယ္။ ေယာက်္ားေလး ၂ဝဝ ေက်ာ္ေလာက္ ပဲရွိပါတယ္။ လက္ရွိသူေ႒းကို အလုပ္သမားေတြက အဘင္ လို႔ ေခၚပါတယ္။ အရင္တုန္းက သူ႔အေဖရဲ႕ စက္႐ံုကို သူက ဆက္လက္လုပ္ကိုင္တာပါ။ ႏိုင္ငံျခားသား တ႐ုတ္လူမ်ဳိးတဦးပါ။
စက္႐ံုကၾကီးေတာ့ အျခားစက္႐ံုေတြထက္ အလုပ္ဌာနေတြလည္း ပိုမ်ားပါတယ္။ ေလွ်ာ္စက္၊ မီးပူတိုက္တာေတြအျပင္ ေမာ္တာနဲ႔ တံဆိပ္ကပ္ၿပီး ပါကင္ထုပ္တာေတြလည္း ပါ,ပါတယ္။ စက္႐ံုမန္ေနဂ်ာက ထိုင္းလူမ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ျမန္မာလူမ်ဳိး လူမႈေရးမန္ေနဂ်ာ၊ အေဆာင္မႉး၊ ဆရာဆရာမေတြ ခန္႔ထားပါတယ္။ သူတို႔ကိုေတာ့ သူေ႒းက အခြင့္အေရး အျပည့္အဝ ေပးထားပါတယ္။ တိုက္ခန္းနဲ႔ ေနရတဲ့အျပင္ အဝတ္ေလွ်ာ္စက္တို႔၊ ကာရာအိုေကတို႔ကိုပါ ထားေပးပါတယ္။
ဒါ့အျပင္ အလုပ္သမားေတြအေပၚ မိုက္မိုက္႐ိုင္း႐ိုင္း ဆက္ဆံခြင့္ေတြ ေပးထားပါတယ္။ အလုပ္သမားေတြနဲ႔ ခဲြျခားဆက္ဆံတဲ့ သေဘာေပါ့။ အလုပ္သမားေတြကိုေတာ့ အရွည္ေပ ၃ဝ ၊ အက်ယ္ ၁၂ ေပေလာက္ရွိတဲ့ အခန္းထဲမွာ လူ ၂ဝ ေလာက္ ထားပါတယ္။ ႏွစ္ထပ္လုပ္ေပးထားပါတယ္။ ေအာက္ထပ္က လူငုတ္တုပ္ထိုင္ရင္ လြတ္႐ံုေလာက္ေလးပါ။ အိမ္ေထာင္သည္ေတြအတြက္ ၈ ေပ၊ ၁ဝ ေပ ပတ္လည္ေလာက္ရွိတဲ့ အခန္း ကာေပးထားပါတယ္။
အျခားစက္႐ံုေတြလိုပဲ ထမင္း တေန႔ကို ၃ ၾကိမ္ေပးပါတယ္။ ဟင္းက ကိုယ့္အစီအစဥ္နဲ႔ ကိုယ္ေပါ့။ တပတ္မွာ တနဂၤေႏြ တရက္ပဲ ည ၁ဝ နာရီေက်ာ္မွ ဟင္းခ်က္ခြင့္ ေပးထားပါတယ္။ မီးေသြးတို႔၊ ထင္းမီးတို႔ သံုးခြင့္ မရွိပါဘူး။ လူ ၁၅ဝဝ အတြက္ ပလပ္ေပါက္ ၂၄ ခု ထားေပးပါတယ္။ အဲဒီမွာ အလွည့္က်ခ်က္ရပါတယ္။ က်န္တဲ့ ရက္ေတြ ခ်က္ခြင့္မရွိပါဘူး။
စက္႐ံုရဲ႕ အလုပ္ခ်ိန္ကေတာ့ မနက္ ၈ နာရီကေန ည ၉ နာရီအထိပါ။ (ေန႔လည္ ၁၂ နာရီနဲ႔ ညေန ၅ နာရီ ထမင္းစားလႊတ္)။ အလုပ္အေရးၾကီးရင္ ၾကီးသလို ၂ ညအိပ္ ၃ ရက္ လုပ္ရတာတာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ အခ်ိန္ပို လုပ္အားခ မရပါဘူး။ အဲလို ပင္ပင္ပန္းပန္း လုပ္ရေပမယ့္လည္း ေနာက္ေန႔ေတြ ပံုမွန္အတိုင္း အလုပ္ဆင္းရပါတယ္။ စက္႐ံုထဲမွာ သူ႔ဌာနနဲ႔သူ လိုင္းဆရာေတြက အလုပ္ဆင္းတဲ့သူေတြ စာရင္းေကာက္ေပးရပါတယ္။ လစာထုတ္ရက္က လစဥ္ ၁ဝ ရက္ေန႔ပါ။ ဒါဇင္ပိတ္တာက ၂၅ ရက္ေန႔။ ရက္ေပါင္ေၾကး ၁၅ ရက္ ယူထားပါတယ္။ စက္႐ံုအလုပ္သမားတိုင္း စက္႐ံုယူနီေဖာင္း ဝတ္ရပါတယ္။ စက္႐ံုက ႏွစ္စံုထုတ္ေပးပါတယ္။ တစံု ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ဝယ္ရပါတယ္။ အလုပ္သမားေတြက ယူနီေဖာင္း အဝါေရာင္၊ ဆရာ/ဆရာမေတြက အျပာေရာင္ျဖစ္ၿပီး QC (Quality Control) ေတြက မိုးျပာေရာင္ ဝတ္ရပါတယ္။
လစဥ္ လစာထုတ္ၿပီး ေနာက္တေန႔တရက္ပဲ ပိတ္ေပးပါတယ္။ တနဂၤေႏြေန႔ေတြကိုေတာ့ အလုပ္ဆင္းရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ယူနီေဖာင္းဝတ္စရာ မလိုပါဘူး။ လြတ္လပ္ခြင့္ ေပးထားပါတယ္။ မန္ေနဂ်ာနဲ႔ ခြင့္တိုင္ၿပီး အျပင္သြားလို႔လည္း ရပါတယ္။ တနဂၤေႏြေန႔ကို အလုပ္မခိုင္းဘူးဆိုတဲ့ သေဘာမ်ဳိးေပါက္ေအာင္ လုပ္ထားတာပါ။ မဆင္းလို႔လည္း မရပါဘူး။ လိုင္းဆရာေတြ စာရင္းေကာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ မရွိတဲ့ရက္မ်ားရင္ အလုပ္ျပဳတ္ပါတယ္။ ပါကင္ထုပ္၊ ခ်ည္ရစ္၊ ဘိြဳင္လာမီးထိုး စတဲ့ ေနရာေတြမွာ အလုပ္သမားေတြကို ေန႔စားခုိင္းပါတယ္။ ဘြိဳင္လာကေတာ့ မီးပူတိုက္ဖို႔အတြက္ ေရေႏြးေငြ႔ရေအာင္ လုပ္တာပါ။ တခ်ဳိ႕စက္႐ံုေတြမွာ ဂက္စ္နဲ႔ သံုးပါတယ္။
ေန႔စားအလုပ္သမားေတြကို မနက္ ၈ နာရီကေန ည ၉ နာရီအထိကို တေန႔ ဘတ္ ၆ဝ ကေန ၈ဝ ထိ ေပးထားပါတယ္။ တျခား အလုပ္သမားေတြက ဒါဇင္စားပါ။ ကိုယ္လုပ္ႏိုင္ရင္ လုပ္ႏိုင္သေလာက္ ရပါတယ္။ အလုပ္ေကာင္းတဲ့လေတြ (အထက္မွာ ေျပာခဲ့သလို ၂ ညအိပ္ ၃ ရက္ လုပ္ရတဲ့ လေတြ) မွာ အလုပ္ကၽြမ္းက်င္တဲ့ သူေတြကေတာ့ ၅ ေထာင္၊ ၆ ေထာင္ေလာက္ ထိရၾကေပမယ့္ ၂ဝဝဝ၊ ၃ဝဝဝ ေလာက္ရတဲ့သူေတြလည္းရွိပါတယ္။ အျခားစက္႐ံုမ်ားနည္းတူ အလုပ္မရွိတဲ့လေတြ လည္း ရွိပါတယ္။ အလုပ္သမားလက္မွတ္မရွိတဲ့သူေတြကို ရဲေၾကးဆိုပီး တလ ၂ဝဝ ျဖတ္ပါတယ္။ လက္မွတ္ရွိတဲ့သူ ေတြကိုေတာ့ တလ ၄ဝဝ ဘတ္ဖိုးေက်တဲ့အထိ ျဖတ္ပါတယ္။
လက္ရွိသူေ႒းရဲ႕ အေဖ လက္ထက္ကတည္းက အလုပ္လုပ္လာတဲ့ သူတဦးကဆို ''က်ေနာ္တို႔ အလုပ္စဝင္တာ ၁၉၉၆ ကပါ။ ျမန္မာျပည္က တက္လာကာစဆိုေတာ့ စက္ဆဲြမတတ္ေသးပါဘူး။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ မတတ္ေသးတဲ့အတြက္ သူေ႒းက တေန႔ကို ဘတ္ ၅ဝ ေပးထားပါတယ္။ ဟင္းဖိုးလည္း ၁ဝ ဘတ္ ေပးပါေသးတယ္။ အဲဒီလို ၃ လေလာက္ ေပးထားပါတယ္။ အလုပ္ခ်ိန္ကေတာ့ မနက္ ၈ နာရီကေန ည ၁၁ နာရီအထိပါ။ စေနဆို ည ၉ နာရီအထိ။ တနဂၤေႏြဆို ညေန ၅ နာရီအထိ ပံုမွန္ဆင္းရတယ္'' လို႔ ေျပာပါတယ္။
''အလုပ္သမားလက္မွတ္လည္း လုပ္စရာမလိုေတာ့ သူ႔အတြက္ ကုန္စရာမလုိဘူး။ စဝင္တုန္းက လူ ၅ဝဝ ေလာက္ပဲ ရွိပါတယ္။ ႐ံုကလည္း ေသးေသးေလးပါ။ အဲဒီတုန္းက ဒါဇင္ေစ်း ေကာင္းေတာ့ အသင္ေတာင္မွ တလကို ဘတ္ ၄ဝဝဝ ေလာက္ ရတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဆို လင္မယားႏွစ္ေယာက္လုပ္တာ ဒီမွာလည္း စားခ်င္တိုင္းစား၊ သံုးခ်င္တိုင္း သံုးၿပီးတဲ့အျပင္ ျမန္မာျပည္ကိုလည္း ျမန္မာေငြ ၃ဝဝဝဝ (သံုးေသာင္း) ေလာက္ ပို႔ႏိုင္ေသးတယ္။ အဲလ္ို ပို႔ၿပီးတာေတာင္ တလကို ေရႊငါးမူးသားေလာက္ စုမိတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ေရႊတက်ပ္သားကို ဘတ္ ၄ဝဝဝ ေက်ာ္ေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ က်ေနာ္တို႔႐ံုက ဖြင့္စဆိုေတာ့ အလုပ္လည္းေကာင္း၊ ဒါဇင္ေစ်းလည္း ေကာင္းေတာ့ စက္႐ံုမွာ အလုပ္ဝင္ခ်င္တဲ့သူေတြ တန္းစီေနတာပဲ။ စက္႐ံုဝမွာ ထိုင္ကိုေစာင့္ေနၾကတာ။ ေနာက္ပိုင္းမွာ လုပ္ခေတြကလည္း နည္းလာတယ္။ ဟင္းဖိုးကလည္း ဟိုတုန္းက ဟင္းတထုပ္ကို ၃ ဘတ္ပဲ ေပးရတယ္။ အခု ၅ ဘတ္၊ ၆ ဘတ္။ အလုပ္သမားလက္မွတ္အတြက္လည္း ကုန္ေသးတယ္ဆိုေတာ့ တလကို ၁၅ဝဝ ေလာက္ရဖို႔အတြက္ မနည္းစုရတယ္။ အလုပ္မရွိရင္ေတာ့ သြားၿပီေပါ့" ဟု ၁၃ ႏွစ္ေလာက္ လုပ္ခဲ့တဲ့ သူက ဆုိပါတယ္။
အလုပ္သမားေတြလည္း ေက်နပ္တာရွိသလို၊ မေက်နပ္တာေတြလည္း ရွိၾကပါတယ္။ ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္ ၁၁ လပိုင္းမွာေတာ့ သူေ႒းက အလုပ္သမားေတြကို ေဖာင္ျဖည့္ခိုင္းပါတယ္။ အဲဒီေဖာင္ကလည္း အလုပ္သမားအသစ္ငွားတဲ့ စာခ်ဳပ္ပါ။ ႏွစ္ေတြ ဘယ္ေလာက္ၾကာၾကာလုပ္ခဲ့တဲ့ အလုပ္သမားပဲျဖစ္ျဖစ္ စာခ်ဳပ္အသစ္ ခ်ဳပ္ခိုင္းပါတယ္။ အဲဒီစာခ်ဳပ္အရ အလုပ္သမားေတြကို ၁၁၉ ရက္ အစမ္းခန္႔တာျဖစ္ၿပီး သူေ႒းက မၾကိဳက္ရင္ အလုပ္ျဖဳတ္မွာပါ။ အဲဒီမွာ အလုပ္သမားေတြက မခံႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ အဲဒီစာခ်ဳပ္မွာ တျခားမတရားတာေတြလည္း ပါပါတယ္။ အလုပ္သမားေတြ လက္မွတ္ မထိုးၾကပါဘူး။
အဲဒီလိုနဲ႔ အလုပ္လုပ္လာခဲ့ၾကတာ စက္႐ံုလိုင္းဆရာေတြရဲ႕ ညစ္ပတ္မႈနဲ႔ အလုပ္သမား ၂၉ ေယာက္ကို အလုပ္ျဖဳတ္ဖို႔ လုပ္ပါတယ္။ အဲဒီ ၂၉ ေယာက္က အလုပ္သမားေရးေတြလုပ္လို႔၊ အလုပ္သမားေတြကို လက္မွတ္ မထိုးဖို႔ စည္း႐ံုးလို႔ ဆိုၿပီး လုပ္တာပါ။ သူတို႔ကို ႐ံုးခန္းထဲေခၚၿပီး ျမဝတီကတဆင့္ ေနျပည္ေတာ္အထိပါ ပို႔မယ္လို႔ ေျပာတာပါ။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ စက္႐ံုမွာရွိတဲ့ အလုပ္သမားအကုန္လုံးက မေက်နပ္လို႔ဝိုင္းၿပီး ဆႏၵျပၾကတာပါ။ တ႐ံုလံုး ပါလာတဲ့အတြက္ သူေ႒းက အေလွ်ာ့ေပးလိုက္ရပါတယ္။ အဲဒီအလုပ္သမား ၂၉ ေယာက္ကို ႐ံုးခန္းထဲမွာ တေနကုန္ ေခၚထားပါတယ္။
အဲဒီအေျခေနေတြကို ျမင္ေတြ႔ခဲ့ရတဲ့ အလုပ္သမတဦးကေတာ့ ''အဲဒီ ၂၉ ေယာက္မွာ ဘာအျပစ္မွ မရွိပါဘူး။ သူတို႔ တမင္ အလုပ္ျဖဳတ္ခ်င္လို႔ လုပ္တာပါ။ ႐ံုးခန္းထဲမွာ ေခၚထားၿပီး ထမင္းလည္း မေကၽြးဘူး။ အဲဒါကို အလုပ္သမားေတြက မခံႏိုင္လို႔ဝိုင္းၿပီး ဆႏၵျပၾကတာပါ။ မဲေဆာက္မွာရွိတဲ့ ဌာနေပါင္းစံု လာပါတယ္။ ရဲေတြေကာ အခ်ဳပ္ကားေတြပါ ပါ,ပါတယ္။ မိန္းကေလးေတြက အခ်ဳပ္ကားနားမွာ ပိတ္ၿပီး ရပ္ေနၾကပါတယ္။ အဲဒီ ၂၉ ေယာက္ကို ဖမ္းရင္ မိန္းကေလးေတြ အားလံုးလည္း အခ်ဳပ္ကားေပၚ တက္ၾကဖို႔ပါ။ အဲဒီလို ႐ုတ္႐ုတ္သဲသဲ ျဖစ္ေနတုန္း က်မတုိ႔အထဲက ထိုင္းစကားတတ္တဲ့ သူတေယာက္ကို ထိုင္းစစ္သားက ေမးတယ္။ ေမးေတာ့ သူက စာခ်ဳပ္အသစ္ ခ်ဳပ္တာကို အလုပ္သမားေတြ လက္မွတ္မထိုးၾကလို႔ အခုလို ျဖစ္တာပါလို႔ ျပန္ရွင္းျပေတာ့… အဲဒီစစ္သားက သူတို႔ အဲဒီအေၾကာင္းကို မသိေၾကာင္း၊ သူတို႔က စက္႐ံုမွာ အလုပ္သမားေတြ ေသာင္းက်န္းေနတယ္ဆိုလို႔ လာရတာပါ။ သူတို႔ေရာက္လာခ်ိန္မွာ အဲလိုမဟုတ္ဘဲ သူေ႒း ညစ္ပတ္တာကို သိသြားေတာ့ မင္းတို႔ စက္႐ံုရဲ႕ ပစၥည္းေတြကို ဘာတခုမွ မဖ်က္ဆီးပါနဲ႔၊ က်န္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ မင္းတို႔ ေအးေအးေဆးေဆး ေတာင္းဆိုၾကပါဆိုၿပီး ျပန္သြားတယ္။ သူေ႒းလည္း အေလွ်ာ့ေပးလိုက္ရတယ္" ဆိုၿပီး ေျပာျပပါတယ္။ အဲဒီအလုပ္သမား ၂၉ ေယာက္စလံုးဟာ ဘတ္ (အလုပ္သမား လက္မွတ္) ကိုင္ေဆာင္ထားသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
သူေ႒းလည္း သူလုပ္ခ်င္တာ မလုပ္လိုက္ရေတာ့ ဘယ္ေက်နပ္မလဲ။ အလုပ္သမားေတြလည္း ပံုမွန္ အလုပ္ျပန္ဆင္းၾကပါတယ္။ သူေ႒းကေတာ့ သူ႔ရဲ႕စာခ်ဳပ္မွာ အလုပ္သမားေတြ လက္မွတ္ထိုးေအာင္ အၾကံထုတ္ေနတာေပါ့။ အခ်ဳိ႕အလုပ္သမားေတြကို ဆရာ/ဆရာမေတြကတဆင့္ စည္း႐ံုးသိမ္းသြင္းတဲ့ အတြက္ အရင္ေလာက္ လူမညီေတာ့ပါဘူး။ တခ်ဳိ႕လည္း အလုပ္ျပဳတ္မွာ ေၾကာက္ၾကပါတယ္။ အဲဒီလို အားနည္းေနခ်ိန္မွာ သူေ႒းက စာခ်ဳပ္အသစ္ကို လက္မွတ္မထိုးတဲ့သူေတြ အျပင္မွာေနပါ၊ ေန႔စားခအျဖစ္ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ ျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒအတိုင္း တရက္ကို ၁၅၁ ဘတ္ေပးမယ္၊ ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ေနရမယ္၊ စာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္ထိုးမယ့္ သူေတြကေတာ့ အရင္အတိုင္း ေနခြင့္ျပဳတယ္ဆိုၿပီး ေျပာလာပါတယ္။ အဲဒီမွာ လက္မွတ္မထိုးတဲ့ အလုပ္သမား ၂၉ဝ ေက်ာ္ေလာက္ အျပင္ေရာက္သြားပါတယ္။ ဘတ္မရွိတဲ့ သူေတြကိုေတာ့ သူေ႒းက ေမာင္းထုတ္လိုက္ပါတယ္။ အဲဒီေန႔ ညေန ၅ နာရီေက်ာ္ေလာက္မွာ ဘတ္မရွိတဲ့ အလုပ္သမားေတြ ျပန္သြားရပါတယ္။
အျပင္ထြက္တဲ့ ၂၉ဝ ေက်ာ္ထဲကလည္း ၁ဝ ေယာက္ေလာက္က ျမန္မာျပည္ ျပန္သြားပါေသးတယ္။ ၂၇-၁- ၂ဝဝ၉ ရက္ေန႔ကစၿပီး က်န္တဲ့သူေတြ အျပင္မွာ ကိုယ့္အစီအစဥ္နဲ႔ေနၿပီး အလုပ္တက္ရပါတယ္။ အလုပ္တက္ရင္ ကားခ အသြားအျပန္ ၁ဝ ဘတ္ ေပးရပါတယ္။ သူေ႒းကလည္း ညစ္ပတ္တာေပါ့။ စေန၊ တနဂၤေႏြဆို အျပင္က အလုပ္ဆင္းတဲ့ သူေတြကို အလုပ္ပိတ္တယ္။ လုပ္အားခေတြ ပိုေပးရမွာ စိုးတဲ့အတြက္ပါ။ အလုပ္မရွိတဲ့ရက္က မ်ားပါတယ္။ အလုပ္မရွိတဲ့ရက္ဆို အလုပ္သမား ဥပေဒအတိုင္း တေန႔ကို တေန႔တာ လုပ္အားခရဲ႕ ၇၅ ရာခိုင္ႏႈန္း ၁၁၃ ဘတ္ ေပးပါတယ္။ အဲဒီႏႈန္းကလည္း ၂ဝဝ၈ မွာ ျပန္ျပင္ထားတဲ့ ဥပေဒပါ။ အရင္ကဆို တေန႔တာ လုပ္အားခရဲ႕ တဝက္ပဲရပါတယ္။ သိပ္ၾကာၾကာ အလုပ္မဆင္းလိုက္ၾကရပါဘူး။ ၂၄-၂-၂ဝဝ၉ ရက္ေန႔မွာ အဲဒီအလုပ္သမား ၂၉ဝ ေလာက္ကို အလုပ္ျဖဳတ္လိုက္ေတာ့တာပါပဲ။ အလုပ္ျဖဳတ္ေၾကာင္းကို အလုပ္သမတဦးက ခုလိုေျပာျပပါတယ္။ ''က်မတို႔ အျပင္ကေန အလုပ္ဆင္းေနတဲ့လူေတြကို အလုပ္ျဖဳတ္လိုက္ေၾကာင္း စက္႐ံုမွာ စာကပ္ထားပါတယ္။ တိုင္ခ်င္တဲ့ေနရာ တိုင္ႏိုင္တယ္လို႔လည္း ေျပာတယ္။"
အဲဒါနဲ႔ အျပင္မွာေနတဲ့ အလုပ္သမား ၂၉ဝ ေက်ာ္ဟာ B.L.S.O (Burma Labor Solidarity Organization) ရဲ႕ အကူအညီနဲ႔ ဆဝါဒီကန္႐ံုးမွာ တိုင္ခ်က္ဖြင့္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ B.L.S.O ကလည္း ဒီအမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၂၅-၂-၂ဝဝ၉ ေန႔မွာ ထုတ္ျပန္ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ပါတယ္။ အဲဒီ ေၾကညာခ်က္တစိတ္တပိုင္းမွာ… "ထိုင္းႏိုင္ငံ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕တြင္ရွိ အၾကီးဆံုး စက္႐ံုတခုျဖစ္သည့္ ဟန္ထိုင္းသိုးေမႊးစက္႐ံု (HANG THAI KNITTING INDUSTRIAL Co., LTD.) မွ အလုပ္သမား အခြင့္အေရး အျပည့္အဝ ရရွိေရးအတြက္ တိုက္ပဲြဝင္ေနၾကသည့္ အလုပ္သမား ၂၉၃ ေယာက္ကို အေၾကာင္းမရွိ ဥပေဒမဲ့စြာ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၂၄ ရက္ေန႔တြင္ အလုပ္မွ ထုတ္ပစ္ခဲ့ပါသည္။ ဟန္ထိုင္းစက္႐ံုမွ ေၾကညာခ်က္တြင္ ပါရွိသည့္ စီးပြားေရးျပႆနာ၊ ေအာ္ဒါပ်က္ကြက္၍ ကုန္ထုတ္လုပ္ရာတြင္ အခက္အခဲရွိျခင္း၊ အလုပ္သမားမ်ား အလုပ္လုပ္ရာတြင္ အရည္အေသြး မျပည့္ဝျခင္း စသည့္ အေၾကာင္းရင္းမ်ားသည္ မခိုင္လံုေသာ၊ တရားဥပေဒမဲ့ေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ားသာ ျဖစ္သည္။ အဓိက အေၾကာင္းအရင္းမွာ အလုပ္သမားအမ်ားစုသည္ ႏွစ္ရွည္လမ်ား စက္႐ံု၏ ဖိႏွိပ္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ၊ အလုပ္သမား အခြင့္အေရး အျပည့္အဝ မရရွိျခင္း၊ လုပ္အားခနည္းျခင္း၊ OT ေၾကး မရရွိျခင္း၊ အားလပ္ရက္ မရွိျခင္း၊ တေန႔တာ အလုပ္ခ်ိန္မ်ားျပားျခင္း စသည့္ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားေၾကာင့္ အလုပ္သမား အခြင့္အေရး အျပည့္အဝ ရရွိေရးအတြက္ ေတာင္းဆိုတိုက္ပဲြဝင္ေနၾကေသာ အလုပ္သမားမ်ားသာလွ်င္ ျဖစ္သည္" လုိ႔ ပါရွိပါတယ္။
၃၊ ၄ လေလာက္ အၾကာမွာေတာ့ ဆဒါဒီကန္႐ုံးက အမိန္႔က်လာပါတယ္။ ဆဝါဒီကန္႐ုံးရဲ႕ အမိန္႔ကို အလုပ္သမားတဦး ျပန္ေျပာျပတာက ''သူေ႒းက အလုပ္သမားေတြကို သက္ညႇာတဲ့အေနနဲ႔ အလုပ္ခိုင္းထားတယ္။ ေန႔စားခလည္း ေပးထားလုိ႔ ေလွ်ာ္ေၾကးေပးစရာမလို" လုိ႔ ေရးထားတဲ့အေၾကာင္း ေျပာျပပါတယ္။ ဒါနဲ႔ တိုက္ပဲြဝင္ အလုပ္သမားေတြ အကုန္လုံး မေက်နပ္ၾကလုိ႔ L.L.C. (Labor Law Clinic) မွာ ဆက္ၿပီး တိုင္ခ်က္ဖြင့္ၾကပါတယ္။
ခုခ်ိန္မွာေတာ့ ဟန္ထိုင္းစက္႐ံုဟာ အထက္က ဆႏၵျပပဲြမွာ မပါဝင္ဘဲ ဆက္လက္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ စက္႐ံုအလုပ္သမားေတြကို ေလွ်ာ္ေၾကးမေပးဘဲ စက္႐ံုပိတ္လိုက္ေၾကာင္းနဲ႔ ၁ဝ-၂-၂ဝ၁ဝ ေနာက္ဆံုးထားၿပီး စက္႐ံုကေန ထြက္ခြာေပးဖုိ႔ ဖိအားေပးေနေၾကာင္း သိရပါတယ္။ စက္႐ံုပိတ္လိုက္ပံုနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အဲဒီစက္႐ံုမွာ လုပ္ခဲ့ဖူးတဲ့ အလုပ္သမားအေရးကို ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ကိုဝဏၰက ''သူေ႒းရဲ႕ လူယံုျဖစ္တဲ့ မသင္းသင္းစိုးက ဒီစက္႐ံုသူေ႒းက အျခားစက္႐ံုသူေ႒းကို လဲႊလိုက္ၿပီးျဖစ္လို႔ ၂ဝ၁ဝ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁ဝ ရက္ေန႔ကစၿပီး အလုပ္သမား အားလံုး စက္႐ံုက ထြက္ခြာေပးရမယ္လို႔ အလုပ္သမားအားလံုးကို ေၾကညာတယ္.." လုိ႔ ေျပာျပပါတယ္။
ထိုင္းႏိုင္ငံမွာတင္မကဘဲ၊ ႏိုင္ငံတကာမွာ ေရာက္ေနၾကတဲ့ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ၊ ႏိုင္ငံသားေတြအျပင္ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ၊ ကိုယ့္အစိုးရနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ အလုပ္လုပ္ေနရတဲ့သူေတြ ကိုယ္တိုင္ေတာင္မွ အလုပ္သမား အခြင့္အေရးေတြ အျပည့္အဝမရ၊ လုပ္ခလစာေတြ အရမ္းနည္းတဲ့အတြက္ အခုရက္ပိုင္းအတြင္းမွာ ဆႏၵျပမႈေတြ ေန႔စဥ္ရက္ဆက္ဆိုသလို ျဖစ္ေနတာေတြကို အင္တာနက္ သတင္းေတြကတဆင့္ သိရွိရတဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔လို အလုပ္သမား လူတန္းစားေတြအတြက္ အခြင့္အေရးဆိုတာ ကိုယ္ကိုယ္တိုင္ တိုက္ယူရမယ့္ အရာပါလားလို႔ ေတြးေနမိပါေတာ့တယ္။
